Quân đội Ấn-Trung gườm nhau ở biên giới

Ảnh minh họa : Lực lượng biên phòng Ấn Độ.Reuters

Căng thẳng Ấn-Trung càng lúc càng gia tăng do tranh chấp biên giới trên bộ, và giới quan sát nhìn thấy không có lối thoát trước mắt. Ví dụ mới nhất là lời đe dọa hôm 18/07/2017 do Hoàn Cầu Thời Báo Trung Cộng loan tải, cho rằng Bắc Kinh có thể tiến hành một cuộc chiến tranh tổng lực dọc biên giới hai nước dài khoảng 4000km, gọi là Đường Kiểm Soát Thực Tế LAC, chạy dài từ Ladakh tới Kashmir ở phía Bắc cho đến Arunachal Pradesh và Sikkim ở phía Đông.

Tranh chấp bùng lên trở lại ở vùng cao nguyên Doklam, một lãnh thổ ở biên giới ba nước Trung Cộng, Ấn Độ và Bhutan. Đây là vùng đất nằm ở phía Tây Bhutan bị Bắc Kinh cho là thuộc chủ quyền của họ.

Tình hình căng thẳng hẳn lên vào giữa tháng Sáu, khi lính Ấn Độ theo lời kêu gọi của chính quyền Bhutan, đã đến nơi ngăn chận một lực lượng xây dựng Trung Cộng tiến vào để làm một con đường. Trung Cộng cho là Ấn Độ đã đưa quân vào phần đất của mình, trong lúc Ấn Độ và Bhutan khẳng định khu vực Doklam này là lãnh thổ Bhutan.

Bhutan không có quan hệ ngoại giao với Trung Cộng, đã nhờ đồng minh thân cận Ấn Độ can thiệp.

Hiện tại thì 3000 binh lính hai bên đang đối mặt nhau gần Doklam, theo thông tin nhật báo Anh The Guardian.

Cả Ấn Độ và Trung Cộng những ngày qua đều lên tiếng muốn giải quyết tình hình căng thẳng bằng phương thức ngoại giao nhưng với điều kiện không dễ đáp ứng.

Ngoại trưởng Ấn Độ trả lời báo chí hôm qua tố cáo Bắc Kinh có lời lẽ hăm dọa hàng ngày, New Delhi sẽ tiếp tục giải pháp ngoại giao nhưng với điều kiện không dễ đáp ứng. Phía Trung Cộng thì cho rằng chỉ nói chuyện khi quân đội Ấn rút đi.

Đây là cuộc đối đầu lâu dài nhất giữa hai quốc gia từ khi xẩy ra vụ tranh chấp biên giới của Tây Tạng dẫn đến cuộc chiến tranh năm 1962 mà Trung Cộng giành thế thượng phong.

Ashok Malik, nhà phân tích thuộc viện nghiên cứu Observer Research Foundation, ở New Delhi nhận thấy Trung Cộng vẫn cố kềm hãm ảnh hưởng của Ấn Độ ở Nam Á; và có thái độ khiêu khích theo phong cách của Bắc Kinh, nhưng tranh chấp vũ trang không hẳn là sẽ bùng lên.

Theo ông, hai bên có lẽ sẽ gườm nhau như thế cho đến khi Trung Cộng gặp vấn đề tiếp tế và hậu cần. Trung Cộng đã kêu gọi Ấn Độ rút quân ngay khỏi khu vực, nhưng phía Ẩn mỗi lần đều trả lời không.

Ông Malik còn ghi nhận là mặc dù có cuộc đối đầu như thế tại vùng cao nguyên Doklam, nhưng hai ông Tập Cận Bình và Narendra Modi ngoài mặt vẫn vui vẻ khi gặp nhau ở thượng đỉnh G20 tại Hamburg, Đức, vừa qua.

Những vụ đối đầu ồn ào nhưng không dẫn đến bạo động thường xẩy ra ở vùng biên giới hai nước từ sau cuộc chiến tranh năm 1962 ở Arunachal Pradesh, nhưng theo ông Michael Kugelman, phó giám đốc Chương Trình Châu Á, trung tâm nghiên cứu Wilson Center thì lần này nghiêm trọng hơn.

Trong thời gian qua, hai bên đã đổ quân vào khu vực, tuy đối mặt nhau mà không bạo động, nhưng giọng điệu của Trung Cộng lần này gay gắt hơn mọi khi.

Theo ông Kugelman không khí căng thẳng hơn cũng là vì quan hệ Ấn-Trung xấu đi hơn trong mấy tháng qua, với nhiều vấn đề, chẳng hạn như việc Trung Cộng đã ngăn chận không để Ấn Độ gia nhập Nhóm Quốc Gia Cung Cấp Hạt Nhân – Nuclear Suppliers Group – và vẫn duy trì quan hệ khắn khít với Pakistan, kẻ thù của Ấn Độ.

Về phần Ấn Độ thì đã không hỗ trợ kế hoạch Con Đường Tơ Lụa Mới của Trung Cộng mà nhiều quốc gia Châu Á tham gia.

Hơn nữa, vùng Doklam trong yếu cho an ninh của Ấn Độ hơn các vùng tranh chấp khác ở biên giới hai nước.

Ông Jeff Smith, giám đốc chương trình an ninh châu Á tại American Foreign Policy Council, giải thích :

“Vùng này nằm sát vùng mà các chiến lược gia gọi là “yết hầu” của Ấn Độ, tức là hành lang Siliguri, gắn các bang phía đông với phần còn lại của nước Ấn. Tuy New Delhi không có chủ quyền trên phần cao nguyên tranh chấp này, nhưng các cuộc đàm phán với Bhutan đã có kết quả là quân đội Ấn Độ được phép tuần tra ở vùng này”.

Trung Cộng thì dựa trên một hiệp ước năm 1890 để đòi chủ quyền trên vùng Doklam nhưng theo Ấn Độ, hiệp ước đó đã không còn hiệu lực sau các cuộc đàm phán năm 2012.

Theo chuyên gia Smith, dĩ nhiên Trung Cộng luôn luôn muốn thúc đẩy tuyên bố chủ quyền của họ, nhưng câu hỏi là tại sao Bắc Kinh lại hành động  vào lúc này?

Có lẽ Trung Quốc muốn gởi một thông điệp thách thức tới Ấn Độ. Việc lính Trung Cộng tiến vào cao nguyên Doklam trong lúc thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi gặp tổng thống Mỹ Donald Trump, không phải là một trùng hợp ngẫu nhiên.

Nhưng một cuộc chiến sẽ không có lợi cho bên nào vì Trung Cộng và Ấn Độ có quan hệ thương mại chặt chẽ và bên nào cũng có những bận tâm khác về an ninh cho nên khó có thể gánh thêm một cuộc chiến.

Tuy nhiên, theo nhận định chung thì  khó mà thấy căng thẳng có thể dịu đi bằng cách nào vì Trung Cộng có quan điểm rất cứng rắn về vấn đề này và dường như đang gây khó khăn để không thể đàm phán tìm lối thoát.

Ông Smith ghi nhận là Ấn Độ kín tiếng hơn trong vụ tranh chấp này, nhưng tỏ vẻ không nhượng bộ bất kỳ điều gì cho Trung Cộng. Hai bên có thể trường kỳ đóng quân đối mặt nhau, với nguy cơ căng thẳng leo thang.

Robert Manning, chuyên gia tại trung tâm nghiên cứu Atlantic Council, cảnh báo là thế giới phải hết sức thận trọng và nên quan tâm đến tranh chấp này vì “hai quốc gia liên can đều là nước có vũ khí hạt nhân. Đây là điều phải nghĩ đến”.

Trên hiện trường thì Trung Cộng phô trương sức mạnh ở Tây Tạng, gần vùng đang tranh chấp với Ấn Độ.

Truyền thông Trung Cộng cuối tuần qua đăng tải thông tin quân đội Trung Quốc tập trận bắn đạn thật ở Tây Tạng trong lúc Bắc Kinh đối đầu với Ấn Độ tại vùng Doklam gần đấy.

Một lữ đoàn võ trang đầy đủ đã tiến hành những bài tập đa dạng từ chuyển quân nhanh lẹ, sử dụng các phương tiện điện tử, tập phối hợp tấn công giữa với nhiều lực lượng trên một cao nguyên ở độ cao 5 000 mét.

Trong một đoạn phóng sự video 2 phút về cuộc thao diễn, người ta có thể thấy lính Trung Cộng tấn công vào một ‘chốt thù nghịch’ sử dụng đại liên, giàn phóng rocket, súng cối. Họ còn dùng ra đa, hướng dẫn súng phòng không để hạ máy bay của ‘kẻ thù’. Trong một bài tập khác lính Trung Cộng sử dụng lựu đạn chống tăng và hỏa tiễn.

Truyền thông Trung Quốc không nói rõ cuộc tập trận được tiến hành lúc nào và chính xác ở đâu, nhưng diễn ra đúng vào lúc mà Trung Cộng và Ấn Độ đang gườm nhau ở vùng biên giới chung với Bhutan.

Chu Thần Minh (Zhou Chenming), một chuyên gia phân tích ở Bắc Kinh đánh giá là cuộc phô trương lực lượng nói trên là một lời cảnh cáo đối với Ấn Độ và “Quân Đội Trung Cộng muốn chứng minh họ có thể dễ dàng áp đảo Quân Đội Ấn”

Lực lượng Trung Cộng trong khu vực không đông, chỉ có vỏn vẹn hai lữ đoàn sơn cước đồn trú tại vùng núi ở Tây Tạng. Nếu so sánh thì Ấn Độ đóng gần 200 000 quân ở vùng tranh chấp với Trung Cộng. Tình về số lượng, lực lượng Ấn đông hơn gấp 15 đến 20 lần đối phương.

Tuy nhiên, theo ông Chu Thần Minh, Quân Đội Trung Cộng có ưu thế rõ rệt về tính năng động, hỏa lực và hậu cần.

Theo ông Vương Đức Hoa (Wang Dehua), chuyên gia viện Nghiên cứu Nam Á ở Thượng Hải, cuộc tập trận tại Tây Tạng nhằm vào hai mục tiêu : răn đe để đối phương đừng nghĩ tới việc gây chiến, đồng thời trấn an dân chúng trong nước về sự sẵn sàng chiến đấu của Quân Đội.

Cộng đồng quốc tế bắt đầu tỏ mối lo ngại. Có mặt tại Ấn Độ, ngoại trưởng Úc vào hôm nay, 19/07, nêu lên mối quan ngại, nói rõ là bà không muốn tình hình leo thang có thể dẫn đến những ‘tính toán, đánh giá sai lầm’.

Bộ Ngoại Giao Mỹ hôm qua, kêu gọi hai quốc gia đi đến thỏa thuận vì hòa bình.

Be the first to comment

Leave a Reply